Aktuelnosti
20. July 2026.
Evropska noć istraživača 2026
NAZIV PROJEKTA : HE ART - H UMANS, E COLOGY, A NIMALS, R ESEARCH- T OGETHER IN THE HEARTBEAT OF SCIENCE AND EDUCATION! PREGLED PROJEKTA I CILJEVI HEART je projekat koji se realizuje u okviru programa Evropska noć istraživača (ERN) i Istraživači u školama (RAS), u okviru Horizon Europe programa. Traje dve godine (2026–2027) i ima za cilj da kroz interaktivne aktivnosti približi nauku građanima, povećavajući njenu dostupnost, vidljivost i značaj u svakodnevnom životu. Tematski fokus projekta je na odnosima između ljudi, životinja i životne sredine, sa posebnim osvrtom na zoonoze i antropozoonoze, klimatske promene, bezbednost hrane životinjskog porekla, urbanizaciju i očuvanje biodiverziteta. Projekat istovremeno promoviše istorijske, kulturne i društvene aspekte odnosa čoveka i životinja. HEART se zasniva na pristupu Svetske zdravstvene organizacije „Jedno zdravlje” (One Health), koji podrazumeva integrisan pogled na zdravlje ljudi, životinja i životnu sredinu, uz naglasak na potrebu koordinisanog odgovora na nove globalne izazove u oblasti zdravlja i životne sredine, ističući važnost što hitnijeg delovanja u zaštiti okoline, u koju je integrisano i kulturno nasleđe i očuvanju biodiverziteta, jer je očuvanje ekosistema ključno za prevenciju pojave bolesti i dugoročno očuvanje zdravlja planete. Primarni cilj projekta je jačanje veze između nauke i društva kroz demistifikaciju uloge istraživača, podsticanje radoznalosti i poverenja stanovništva u nauku, kao i povećanje dostupnosti, vidljivosti i značaja naučnih istraživanja za svakodnevni život, što bi mladima pružilo inspiraciju da se opredele za karijere u STEAM oblastima, posebno u medicini, veterini, biologiji i ekologiji, kao i umetnosti kroz praktičan i interaktivan rad. Istovremeno , projekat promoviše inkluzivnost i jednake mogućnosti pristupa nauci, unapređujući naučnu pismenost uključivanjem učenika, studenata, dece sa posebnim potrebama, ali i marginalizovanih grupa, kao što su slepi i slabovidi ili stanovnici ruralnih sredina, čime se jača spona između nauke i društva i potencira značaj evropskih istraživanja u svakodnevnom životu. Moto projekta: „Jedno srce za nauku” METODOLOGIJA Projekat objedinjuje kampanje podizanja svesti, školske aktivnosti, javne manifestacije, posete laboratorijama, panel diskusije, radionice, izložbe, vebinare, debate i praktične (hands-on) eksperimente, sa ciljem približavanja nauke građanima i podsticanja aktivnog učešća javnosti. Aktivnosti se realizuju kroz programe Evropske noći istraživača (ERN) i Istraživača u školama (RAS), u saradnji sa istraživačima, nastavnicima, nevladinim organizacijama, predstavnicima privrede (hrana, hrana za ljubimce i veterinarski sektor) i lokalnim zajednicama širom Srbije. Projekat uključuje kontinuiranu saradnju sa 15 gradova, uz podršku Centra za promociju nauke (CPN) i mreže naučnih klubova, kao i regionalnu saradnju sa partnerima iz Mađarske i Bosne i Hercegovine, čime se jača evropska i regionalna naučna saradnja i vidljivost istraživačkog rada. Centralni događaj je Evropska noć istraživača, koja se održava poslednjeg petka u septembru u Beogradu i Novom Sadu, u muzejima, kulturnim centrima i javnim prostorima. Program uključuje eksperimente, prezentacije, kvizove i igre, kroz koje posetioci svih uzrasta istražuju teme iz medicine, biologije, hemije, fizike i zaštite životne sredine, sa posebnim fokusom na odnos ljudi, životinja i okruženja. Sve aktivnosti su inkluzivne i dostupne različitim društvenim grupama, uključujući osobe sa invaliditetom, sa ciljem jačanja naučne pismenosti i dugoročnog uključivanja javnosti u nauku. Prikazana metodologija predstavlja osnovni okvir projekta, dok će se dodatne aktivnosti razvijati tokom implementacije, u skladu sa potrebama ciljnih grupa i ciljevima projekta. Saznajte više o projektu! FINANSIRANJE HEART se finansira sredstvima Evropske unije kroz program Horizon Europe – Marie Skłodowska–Curie Actions (MSCA), u okviru Evropske noći istraživača (ERN) i programa Istraživači u školama (RAS) ISTRAŽIVAČKI TIM Koordinator projekta: dr Diana Lupulović, doktor veterinarske medicine, naučni savetnik – INEP KONZORCIJUM: Institut za primenu nuklearne energije INEP, Beograd – koordinator Institut za medicinska istraživanja, Institut od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju, Univerzitet u Beogradu (IMI), Beograd Poljoprivredni fakultet, Novi Sad Pokrajinski zavod za zaštitu spomenika kulture Petrovaradin (PZZSK), Novi Sad Centar za promociju nauke (CPN), Beograd
